ในโลกของการเลี้ยงแมวที่เต็มไปด้วยความน่ารักและท้าทาย 'พี่อาร์ต' จาก Catsody Happy ผู้เชี่ยวชาญด้านการกรูมมิ่งแมว ได้มาแบ่งปันความรู้และประสบการณ์ในรายการ Groomer Talk EP.12 ของช่อง สบายตัว เพื่อให้ทาสแมวมือใหม่และมือเก๋าทุกคนเข้าใจธรรมชาติของแมวและดูแลพวกเขาได้อย่างถูกวิธี

แมว: สัตว์ผู้ซ่อนเร้นความเจ็บป่วย

สิ่งแรกที่พี่อาร์ตย้ำคือ แมวเป็นสัตว์ที่เก่งในการซ่อนความเจ็บป่วย พวกเขาจะแสดงอาการเมื่ออาการหนักแล้วเท่านั้น ดังนั้นการสังเกตพฤติกรรมประจำวันจึงสำคัญมาก รวมถึงการเตรียมใจดูแลพวกเขาไปตลอด 15 ปี ซึ่งเป็นอายุเฉลี่ยของแมว

ฝึกแมวได้จริงหรือ?

หลายคนอาจสงสัยว่าแมวฝึกได้ไหม? พี่อาร์ตยืนยันว่า ฝึกได้! แม้ว่าแมวจะมีสัญชาตญาณความเป็นอิสระเหมือนเสือ แต่หากฝึกตั้งแต่เด็กด้วยความเข้าใจและความอดทน เช่น การฝึกเข้ากระเป๋าหรือใส่สายจูง ก็จะช่วยให้พวกเขามีความคุ้นเคยกับการออกนอกบ้านมากขึ้น สิ่งสำคัญคืออย่าบังคับ หากแมวไม่พร้อมก็ไม่ควรฝืน เพราะอาจทำให้เกิดความเครียดได้

ต้อนรับสมาชิกใหม่สี่ขา

เมื่อรับแมวเข้ามาในบ้าน ไม่ว่าจะจากฟาร์มหรือการรับอุปถัมภ์ สิ่งแรกที่ควรทำคือ พาไปตรวจสุขภาพ ตรวจเลือด ฉีดวัคซีน และถ่ายพยาธิ เพื่อให้แน่ใจว่าน้องแมวแข็งแรงดี หลังจากนั้นคือการให้เวลาปรับตัวกับสภาพแวดล้อมใหม่ ปกติแมวจะชอบหลบซ่อนใต้เฟอร์นิเจอร์ ให้เขาได้รู้สึกปลอดภัย

หากมีแมวเก่าอยู่แล้ว ควรมีการกักบริเวณแมวใหม่ โดยเฉพาะแมวเด็ก เพื่อให้แมวทั้งสองฝ่ายได้ทำความรู้จักกลิ่นกันก่อน หากเป็นแมวโต ควรแยกกันในช่วง 2-3 วันแรก เพื่อให้แมวใหม่คุ้นชินกับบ้านก่อน การแนะนำแมวเด็กให้เข้ากับแมวโตมักจะง่ายกว่าการแนะนำแมวโตด้วยกันเอง

เทคนิคการฝึกใช้กระบะทราย

ปัญหาคลาสสิกของทาสแมวคือ แมวไม่เข้ากระบะทราย พี่อาร์ตแนะนำวิธีง่ายๆ คือ เมื่อเททรายลงในกระบะ (อาจเริ่มจากอ่างซักผ้าสำหรับลูกแมว) ให้ใช้มือจับเท้าหน้าของน้องแมวเขี่ยทรายเบาๆ เพื่อให้เขารู้สึกและเข้าใจว่านี่คือที่สำหรับขับถ่าย สัญชาตญาณการกลบของแมวจะช่วยให้เขาเรียนรู้ได้เร็ว การใช้ทรายเก่าที่มีกลิ่นฉี่ของเขาผสมอยู่เล็กน้อยก็ช่วยได้

โภชนาการตามช่วงวัยและสุขภาพ

การเลือกอาหารเป็นพื้นฐานของสุขภาพแมว มีการแบ่งช่วงวัยคือ ลูกแมว (แรกเกิด-9 เดือน), แมวโต (1-7 ปี), และแมวสูงวัย (7 ปีขึ้นไป) อาหารควรเลือกให้เหมาะสมกับวัย สายพันธุ์ และไลฟ์สไตล์ (เช่น แมวเลี้ยงในบ้าน แมวทำหมัน) รวมถึงปัญหาสุขภาพ เช่น แมวที่มีไขมันสูงควรเลือกอาหารไขมันต่ำ ผู้เลี้ยงควรศึกษาฉลากอาหาร ดูส่วนผสม โปรตีน ไขมัน และปริมาณที่แนะนำให้ต่อวัน

สำหรับบ้านที่มีแมวหลายตัวและมีข้อจำกัดด้านอาหาร (เช่น แมวอ้วน) สามารถเลือกอาหารหลักที่เป็นสูตรสำหรับแมวที่มีปัญหา และเสริมด้วยอาหารเปียก วิตามิน หรือนมแพะสำหรับแมวเด็กหรือแมวที่ต้องการบำรุงเป็นพิเศษ

อาหาร BARF (Biologically Appropriate Raw Food) อาจเหมาะสำหรับแมวประกวดหรือพ่อแม่พันธุ์ที่ต้องการสร้างกล้ามเนื้อ แต่ต้องระมัดระวังเรื่องความสะอาดและการจัดเก็บเป็นพิเศษ เนื่องจากอากาศร้อนชื้นของไทยทำให้แบคทีเรียเจริญเติบโตได้ง่าย ไม่ควรวางทิ้งไว้แบบบุฟเฟต์

สุขภาพแมว: สำคัญกว่าที่คิด

การตรวจสุขภาพประจำปี เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะแมวสายพันธุ์ต่างประเทศที่มักมีโรคประจำสายพันธุ์ เช่น โรคหัวใจ การตรวจเลือด อัลตราซาวด์ และการเช็กหัวใจ ควรทำเป็นประจำทุกปี นอกจากนี้ การฉีดวัคซีนและหยดยาป้องกันเห็บหมัดก็ห้ามละเลย

การสังเกตอึและฉี่ ของแมวทุกวันช่วยบ่งบอกสุขภาพได้ หากพบความผิดปกติ เช่น ท้องเสีย สีฉี่เปลี่ยนไป ควรรีบปรึกษาสัตวแพทย์

เชื้อราในแมว มักเกิดจากภูมิคุ้มกันตก ซึ่งอาจมาจากความเครียด สุขภาพไม่ดี หรือสภาพแวดล้อมไม่สะอาด หากพบเชื้อรา ควรพาไปหาหมอเพื่อรับการรักษาที่ถูกต้อง

Cat First Aid & CPR: ทักษะที่ช่วยชีวิต

พี่อาร์ตได้ศึกษา Pet Emergency Education และเป็น Instructor ด้าน Cat First Aid ซึ่งเป็นหลักสูตรการช่วยเหลือแมวเบื้องต้นเหมือน CPR ในคน โดยแบ่งความรุนแรงของอาการป่วยเป็น 3 ระดับ:

1. บาดแผลภายนอก: หากมีแผล ไม่ควรอาบน้ำ ควรทำความสะอาดและสังเกตอาการ หากไม่ดีขึ้นใน 1 อาทิตย์ ควรรีบพบแพทย์
2. มึนง่วง ซึม เดินเซ: เป็นสัญญาณว่าอาการเริ่มหนัก ควรรีบพาพบแพทย์
3. หมดสติ ไม่หายใจ ชีพจรไม่เต้น: ต้องทำ CPR ทันที ภายใน 10 นาที เพื่อรักษาชีวิตและป้องกันความเสียหายของอวัยวะ

การกรูมมิ่ง: มากกว่าแค่ความสวยงาม

การอาบน้ำ: สำหรับแมวเลี้ยงในบ้านทั่วไป พี่อาร์ตแนะนำทุก 2 อาทิตย์ หรืออย่างน้อยเดือนละครั้ง เพื่อชะล้างไขมันส่วนเกินที่อาจกักเก็บเชื้อโรค แมวสายพันธุ์ต่างประเทศที่มีไขมันและขนเยอะจำเป็นต้องอาบน้ำมากกว่าแมวไทย

การแปรงขน: ควรทำเป็นประจำด้วยหวีที่ไม่มีไฟฟ้าสถิต เริ่มจากซี่ห่างแล้วค่อยใช้ซี่ถี่ แปรงเบาๆ จากโคนจรดปลาย หากมีขนพันกันให้จับที่โคนขนแล้วค่อยๆ สาง เพื่อไม่ให้เจ็บ แมวขนยาวต้องดูแลเป็นพิเศษ

การกำจัดคราบมัน: เป็นสิ่งสำคัญทุกครั้งที่อาบน้ำ ใช้ผลิตภัณฑ์ขจัดคราบมันก่อน แล้วตามด้วยแชมพู เพื่อให้ไขมันหลุดออกหมด สังเกตว่าขนจะแตกเป็นเส้น ไม่จับเป็นก้อน

การดูแลอื่นๆ: การเช็ดหู เช็ดตา แปรงฟัน และตัดเล็บ ควรฝึกตั้งแต่เด็กด้วยความอ่อนโยน เพื่อสร้างความทรงจำที่ดี

การอาบน้ำพิเศษและการบำรุง: สำหรับแมวประกวดหรือแมวที่มีปัญหาขน สามารถเลือกบริการอาบน้ำดีท็อกซ์ ทรีทเม้นท์ หรือใช้ฮอตออยล์/มาสก์ เพื่อบำรุงเส้นขนให้สวยงามและแข็งแรง

ข้อควรระวัง: ไม่ควรโกนขนแมวหากไม่จำเป็นทางการแพทย์ เพราะขนเป็นอวัยวะที่สำคัญที่สุดสำหรับแมว การโกนขนอาจทำให้แมวเครียดและมีปัญหาสุขภาพจิตได้

คำแนะนำสุดท้ายสำหรับทาสแมว

ก่อนตัดสินใจเลี้ยงแมว สิ่งสำคัญที่สุดคือ การถามตัวเองว่าพร้อมที่จะดูแลเขาไปตลอด 15 ปีหรือไม่ หากยังไม่พร้อม หรือมีเหตุจำเป็นที่ไม่สามารถดูแลได้ ควรหาบ้านใหม่ที่เหมาะสมและพร้อมจะดูแลเขาไปตลอดชีวิต